Een rieten dak dat slecht oogt, hoeft nog lang niet versleten te zijn. Rieten daken worden vaak te vroeg vervangen. Door het dak te renoveren, kan het nog minstens tien jaar mee en worden tienduizenden euro's bespaard.
U kent ze wel: de rieten daken met daarop een dikke laag mos of een glibbere
laag algen, waaronder de wilgentenen of het bindmateriaal tevoorschijn komt.
De eerste gedachte die bij ons opkomt is: versleten, dus vervangen. Dat wordt
een flinke investering. Reken alleen al aan nieuw riet en dekkosten op honderd
euro per vierkante meter, 20.000 euro bij een dakoppervlak van 200 vierkante
meter. Dan zijn we er nog niet: het oude dak moet worden gesloopt en afgevoerd
(3.500 euro). Omdat het dak nu open ligt wordt negen van de tien keer besloten
om meteen maar een isolerend en brandveilig schroefdak aan te brengen, kosten:
8.500 euro. Bovenop moeten nieuwe nokvorsten komen (1.000 euro). Totale kosten:
33.000 euro.
Boelie van de Beek van Rietadvies schudt zijn hoofd. "Vernieuwen is veelal
niet nodig. Een dak waar het bindmateriaal tevoorschijn komt is nog lang niet
versleten. Het bindmateriaal zit op 20 centimeter, je hebt voldoende dikte over."
Eigenaren van huizen met een rieten dak vragen Boelie regelmatig om advies.
Dat begint meestal wanneer het dak zo'n 25 jaar oud is. "Je kunt het dan
vaak laten renoveren. Ik kruip het dak op om hierover zekerheid te krijgen.
Na zo'n renovatie gaat het nog tien tot vijftien jaar mee, ziet het dak er weer
puik uit en bespaar je vele tienduizenden euro's. Afhankelijk van de methode
kost renovatie 40 tot 55 euro per vierkante meter, 9.500 tot 13.000 euro."
Het renoveren van een rieten kap kan op twee manieren: het dak kan worden doorgestopt
of doorgedekt. Doorstoppen is de goedkoopste manier. Vroeger werd deze techniek
vaak toegepast. Kenmerkend is de ijzerdraad die horizontaal over de kap wordt
gespannen. De rietdekker snijdt met een groot mes de bovenste laag (ongeveer
een centimeter) van het riet af: kammen in vaktermen. Hij verwijdert dan ook
het mos en het algenpakket dat op het riet ligt. Slechte, rotte plekken worden
ook weggehaald. Vervolgens knipt de rietdekker het bindmateriaal los en verwijdert
dit, zodat de rieten kap helemaal los komt te liggen. Dan begint het stoppen
of het doordekken. "Bij het stoppen van een kap stop je bundels riet van
zestig centimeter lengte in de kap. Je haalt het oude riet wat terug en begint
dan van onderaf aan te stoppen." Bij het stoppen van een rieten kap komt
op elke zestig centimeter een dikke gegalvaniseerde draad horizontaal op de
kap te liggen. Deze draad wordt met roestvrijstalen ijzerdraad aan de panlatten
vastgemaakt. "Als laatste maakt de rietdekker de kap netjes vlak met de
dekspaan en veegt hij het dak schoon."
Doordekken is een moeilijker klus dan doorstoppen. Maar weinig rietdekkers kunnen
dit. "Bij doordekken klop je het riet van de gekamde kap naar boven en
leg je er als het ware een nieuwe laag riet bovenop. Vervolgens trek je het
riet weer terug. Verschil met doorstoppen is dat de draad onder het riet komt
te zitten. Je hebt als het ware een nieuwe kap, dat is mooier. Nadeel is dat
het minder duurzaam is doordat het rietpakket minder vast is."
Veel rieten kappen zijn voortijdig versleten doordat algen vrij spel krijgen
en er geen onderhoud wordt gepleegd. "Algen sluiten het dak aan de bovenzijde
af en zorgen ervoor dat het vocht vanuit de woning niet door de kap naar buiten
kan." De rietspecialist schetst de gevolgen: vocht en warmte hopen zich
op in de kap en schimmels groeien als kool. "De kap verrot. Ik kom bij
daken waar na een paar jaar de gaten al invalllen. Puur door algengroei."
Boelie adviseert eigenaren van een rieten kap elk jaar de kap te laten sprayen
tegen algengroei. "Laat dit doen door een gerenomeerd, erkend bedrijf.
Trap niet in de diensten van bedrijven die langs de deur komen.
Goed onderhoud betekent volgens Boelie ook het dak elke vijf jaar laten kammen
en bijwerken. "We verwijderen dan mos en stoppen plekken waar vogels in
hebben zitten wroeten." Een goed onderhouden rieten kap gaat minstens 25
jaar mee. Na een renovatie kan daar probleemloos vijftien jaar bij worden opgeteld.